Eski Harput'tan bir görüntü
Elazığ'ın eski yerleşim yeri olan Harput, bugün merkeze bağlı bir mahalle.
2018 yılında UNESCO Kültür Mirası geçici listesine alınan Harput, adeta bir açık hava müzesi.
M.Ö. iki binlerde Hurrilerin yerleştiği bölgenin tarihinin, çok daha eskilere dayandığına dair bulgular elde edilmiş son zamanlarda.
Kadim Harput'un güneyinde kalan Hüseynik köyü yolu üzerinde bulunan evlerden günümüze bir şey kalmamış. Ancak gerçek fotoğraflardan yapılan tablolarda buranın ne kadar büyük bir yerleşim merkezi olduğunu anlamak mümkün. Adına türkü yakılmış olan ve bugün bir mahalle olan köyün günümüzdeki ismi, Ulukent.
Harput'un merkezi mümkün olduğunca muhafaza edilmiş ve binaların çoğu restore edilmiş.
Binalar günümüzde farklı amaçlarda kullanılıyor.
Harput Kalesi
HARPUT KALESİ
M.Ö. 8. yüzyılda Urartular tarafından yapılan kale, daha sonra bölgeye hakim olan birçok uygarlık tarafından kullanılmış.
Harput'un ve hatta Elazığ'ın simgesi olan Harput Kalesi bir çok defa onarımdan geçmiş. Son yapılan restorasyon çalışmaları halen devam etmekte.
Resimli Duvar Halıları Sergisi'nden bir halı
ULU CAMİ
1157 yılında inşa edilen, Anadolu'nun en eski Türk camilerinden birisi olan Harput Ulu Cami; gerek mimarisi gerekse minaresiyle Elazığ'a gelenlerin görmek istedikleri yerlerin başında gelmekte.
Özellikle eğik minaresiyle ülkemizin "Pisa Kulesi" olarak adlandırılan minare ilgi çekmeyecek gibi değil.
Pisa Kulesi'nin eğilim derecesi 4 iken, Harput Ulu Cami'nin eğilimi 7 derece. Pisa Kulesi, yumuşak zemin üzerine yapıldığı için eğilim oluşmuş. Harput Ulu Cami ise deprem sonrası bu eğilimle yüz yüze kalmış. Ulu Cami minaresi onlarca deprem daha görmüş, ancak günümüzde dimdik ayakta.
KURŞUNLU CAMİSİ - 300 YILLIK ÇINAR
Harput'ta görülecek yerlerden bir başkası Kurşunlu Camisi.
1739'da yapımı biten Kurşunlu Camisi, kubbelerinin kurşunla kaplı olması sebebiyle bu isimle anılmakta.
Harput Ulu Camisi'nde bulunan tahta oymacılık harikası olan dış minber, Kurşunlu Camisi'ne getirilmiş.
Sara Hatun Meydanı'nda içli köfte (Elazığ Kültür Turizm İl Müdürü Kadir Atıcı ve şehrin ak sakallarından Sedat Çağlayan ile)
XXX
Kurşunlu Camisi'nin avlusunda 300 yıllık tarihe sahip bir anıt ağaç bulunmakta.
1.6 metrelik gövde çapına sahip çınar ağacının tepesine doğru kafanızı kaldırmadan geçemiyorsunuz.
Evliya Çelebi'nin seyahatnamesinde Harput'a geldiğinde bu çınarın altında oturduğu rivayet edilmekte.
Ulu Cami - Eğri Minare
SARA HATUN CAMİSİ VE MEYDANI
Tarihteki ismi "Suki Sultani Meydanı" olan Harput'un merkez meydanının bugünkü ismi "Sara Hatun Meydanı".
Meydan bugünkü ismini burada bulunan Sara Hatun Camisi'nden almış. 1465 yılında mescit olarak yapılan cami, bugünkü haline 1843 yılında geçirdiği onarım sonrası gelmiş.
Meydanda ziyaretçiler için farklı fotoğraf çekimlik düzenlemeler yapılmış.
Yöresel yemeklerin olduğu bir restoran da mevcut. Elazığ'ın ünlü içli köftesinin tadına burada baktık.
Resimli Duvar Halıları Sergisi'nden genel görünüm
RESİMLİ DUVAR HALILARI SERGİSİ
Harput'u ziyaretimiz bir sergi açılışına denk geldi. Kültür Turizm İl Müdürü Kadir Atıcı ile birlikte gittiğimiz gün açılışı olan "Resimli Duvar Halıları Sergisi"ni gezmek benim için oldukça farklı bir deneyim oldu.
ETUDER'in öncülüğünde açılan sergi, Elazığ ve çevresinin kültüründe olan resimli duvar halılarının yaşatılması anlamında çok önemli bir misyon üstlenmiş. Bir koleksiyoner tarafından toplanan resimli duvar halılarında her tür motife rastladım.
Yörede çok kullanılan geyikli halılar ile birlikte; dini motif içeren halılar, Atatürklü halılar, doğadan halılar ve daha onlarca duvar halısı serginin ana temasını oluşturuyor.
Her halının bir hikayesi var. Hikayeler, sergi ziyaretçilerinin ilgisini çekecek derecede.
Umarım sergi sonunda bu değerli halılar toplanıp bir depoya kaldırılmak yerine, yörenin bir kültürü olarak, restore edilmiş bir başka Harput evinde "Resimli Duvar Halıları Müzesi" adı altında, daimi olarak ziyaretçilerin görseline sunulur. Bu şekilde Elazığ bir özel müze daha kazanmış olacaktır.
Arap Baba Türbesi
HARPUT'TA BULUNAN DİĞER TARİHİ VE DOĞAL YAPILAR
Adeta bir açık hava müzesi olan Harput bir günde gezilecek bir yer değil.
Yukarıda başlıklar halinde verdiğimiz yerlerin dışında Buzluk Mağarası, Arap Baba Türbesi ve Balak Gazi Anıtı gezilecek yerler arasında sayılabilir.
Harput'ta gezilecek o kadar çok yer var ki; camiler, hamamlar, çeşmeler, konaklar, türbeler, kiliseler, kaya mezarları...
Elazığ merkezini ve Harput çevresini en güzel şekilde görebileceğiniz bir Cam Teras da mevcut Harput'ta.
