Ramazan ayı öncesinde temel tüketim ürünlerine yönelik fiyat hareketlerini inceleyen Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB), hem üretici hem de market fiyatlarını mercek altına aldı. Çalışmada geçen yılın Ramazan dönemi fiyatları ile bu yılki Ramazan öncesi fiyatları karşılaştırılırken, son 15 günlük süreçte yaşanan değişimler de ürün bazında analiz edildi.
Markette en fazla artış limonda
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar’ın verdiği bilgilere göre, geçen yılın Ramazan öncesine kıyasla markette en yüksek fiyat artışı yüzde 197,4 ile limonda görüldü. Limonu yüzde 149,2 ile kabak, yüzde 117,1 ile fındık ve yüzde 108,8 ile elma izledi. Bu artışlarla birlikte tüketicinin limonu yaklaşık 3 kat, kabağı 2,5 kat, fındığı 2,2 kat daha yüksek fiyatla almak durumunda kaldığı belirtildi. Fiyatı düşen ürünlerde ise yüzde 41,9 ile kuru soğan ilk sırada yer aldı. Kuru fasulye, nohut ve beyaz lahana da fiyat gerilemesi görülen ürünler arasında sıralandı.
Üretici fiyatlarında dalgalanma
Üretici tarafında ise 31 ürünün 21’inde fiyat artışı, 9’unda düşüş görüldü. Üreticide en yüksek artış yüzde 212,7 ile limonda kaydedilirken, Antep fıstığı, kuru kayısı ve kırmızı mercimek de dikkat çeken artışlar arasında yer aldı. En büyük düşüş ise yüzde 68,5 ile kuru soğanda gerçekleşti. Son 15 günlük süreçte markette 41 ürünün 27’sinde artış yaşanırken, üreticide 33 ürünün 21’inde fiyat yükseldi. Maydanoz, marul ve mandalina üreticide en fazla artan ürünler arasında gösterildi.
Aynı ürün, farklı markette farklı fiyat
Bayraktar, aynı marka ve gramajdaki ürünlerin farklı marketlerde ciddi fiyat farklılıkları gösterdiğine dikkat çekti. TZOB’un Ankara’da yaptığı çalışmada, ayçiçek yağında yüzde 68,3’e varan fiyat değişimi tespit edildi. Nohutta yaklaşık yüzde 41, tavukta yüzde 26,3, sütte yüzde 22,5 ve yoğurtta yüzde 19,9 oranında fiyat farkı belirlendi. Örnek olarak 1 litre ayçiçek yağının fiyatının 109,90 lira ile 179,95 lira arasında değiştiğini belirten Bayraktar, bu durumun tüketiciyi farklı marketler arasında fiyat araştırmasına yönelttiğini ifade etti.
“Fırsatçılığa izin verilmemeli”
Artan üretim maliyetleri ve doğal afetlerin üreticiyi zorladığını dile getiren Bayraktar, buna rağmen ürünlerin marketlerde yüksek ve değişken fiyatlarla satılmasının kabul edilemez olduğunu söyledi. Ramazan alışverişlerinde taklit ve tağşiş ürünlere karşı dikkatli olunması gerektiğini vurgulayan Bayraktar, denetimlerin artırılması çağrısında bulundu. Bayraktar, Ramazan ayının sağlık, huzur ve bereket getirmesi temennisinde bulunarak, doğal afetlerin olumsuz etkilerinin bir an önce sona ermesini diledi.
