İnebolu tarihi
Türkler öncesi
İnebolu çevresindeki yerleşmelerin ne zaman başladığı tam olarak belirlenemese de; ilk antik şehir MÖ. 3. yüzyılda Sinope’ye bağlı bir emperion olarak kurulmuş ve “Abonu’nun Duvarları” anlamına gelen Abonuteikhos adını almıştır. MÖ. 64 yılında Roma egemenliğine giren şehir, MS. 2. yüzyılda Roma İmparatorluğu hükümdarı Marcus Aurelius ya da Antoninus Pius döneminde İyonya kenti anlamındaki İonopolis adı verilmiştir. Ayrıca şehir, Apollon’un yılan formunda yeniden doğduğuna dair bir kült olan Glykon’a ve sahte peygamber olarak anılan Abonuteikhoslu Aleksandros’a ev sahipliği yapmıştır.
İnebolu’da 2000 yıl öncesine ait olduğu düşünülen toplu mezar ortaya çıktı.
Geçtiğimiz günlerde İnebolu’ya gelen Kastamonu Müze Müdürlüğü yetkilileri, Burada yapılan incelemede içinde kemiklerin olduğu, yan yana sıralı mezarların bulunduğu ve mezar odacıklarının bozulmadığı görüldü. Mezarların duvarları kireç ile sıvanmış olduğu ve alanın define avcıları tarafından talan edilmek istendiği tespit edildi. Hatta kazı yapılan bir mezarda boş bir çuval görüldü. Yapılan çalışmalar hakkında gazetemize bilgi veren Avara Mahallesi Muhtarı Sedat Göncüoğlu alanın koruma altına alındığını belirterek şunları söyledi; Müze Müdürlüğü yetkilileri aldıkları duyum üzerine Avara Mahallesi hudutları içerisinde toplu mezar bulunduğunu ve tespit için geldiklerini belirterek beraberce bu alana gittik. Burada yapılan araştırmada, ortaya çıkan toplu mezarlar, yasa dışı defineciler tarafından açılmış ve tahrip edilmek istenmiş olduğunu gördük.
Alanın değişik yerlerinden kuyular açılmak suretiyle kazılar yapılmış. Müze Müdürlüğü yetkilileri toplu mezarların Roma dönemine ve 2000 yıl öncesine ait olduğunu belirttiler. Müze Müdürlüğü yetkilileri bu alanda izinsiz kazı yapıldığı ve gerekli önlemin alınması doğrultusunda Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulundular. Bu alanda kaçak kazı yapanların yakalanması için parmak izi, ayak izi gibi, bu alana gelenleri ispatlayacak deliller toplandı. Ayrıca burası gece ve gündüz uydu aracılığı ile izlenmeye alındı. “Buraya gelenler sürekli takip edilecek. Buradaki en küçük bir hareketlilikte Emniyet ve Jandarma harekete geçecek. Evliya Çelebi Seyahatnamesinde, İnebolu’dan geçtiğini belirtmektedir. İlçenin tarihi çok eskilere dayanmaktadır” dedi.
Ionopolis’ten İnebolu’ya
İnebolu’nun yapılan arkeolojik araştırmalar ışığında tarihinin binlerce yıl geriye gittiği bilinmektedir. İnebolu’nun, antik yazılı kaynaklara göre bilinen ilk ismi Abonuteikhos. Ancak MS. 150’lerde ilçede kurulan bir sağlık merkezi nedeniyle Abonuteikhos çok gelişmiş ve ünlenmiş. Kendi kent ismi olan Abonuteikhos ve dönemin Roma İmparatoru’nun ismiyle para da basmaya başlayan Abonuteikhos, bu tarihlerde Roma İmparatoru Marcus Aurelius’un izniyle ismini Ionopolis olarak değiştirmiş. Yapılan çalışmalar İnebolu’nun antik tarih içinde en az 2 yüzyıl boyunca parlak bir süreç yaşadığını göstermektedir.
Devamı haftaya…