Sosyal yaşamımızı çok yakından ilgilendiren iki önemli konu var: Birincisi coronavirüs, ikincisi de depremlerdir. Bu iki konu üzerine çok yoğunlaştığımız için bir çok önemli konuyu şu an için geri plana atıyoruz. Günü gelince o gerçeklerle de yüz yüze geleceğiz.

Konumuz yine deprem ve yapılan bir uyarı. Baştan bu yana depremleri ve uyarıları önemsediğimizin bir kez daha altını kalınca çizelim.

Dokuz Eylül Üniversitesi'nde (DEÜ) Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi (DAUM) Müdürü ve Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Balıkesir'deki depremlerin 2 farklı fay üzerinde meydana geldiğini belirterek, "Balıkesir ili ölçeğinde 7.2 büyüklüğüne varan deprem üretme potansiyeline sahip faylar var'' açıklaması ile deprem gerçeğini bir kez daha gündem taşıdı.

Balıkesir'de, 29 Ağustos günü art arda 3.7, 3.4 ve 3.4 büyüklüğünde 3 deprem meydana gelmişti. Yapılan açıklamalarda Türkiye'de her an her yerde fay kırılmaları nedeni ile yıkıcı depremlere hazırlıklı olmamız çağrıları da sıkça yapılmaya başlandı.

Uzmanlar yakın bir zaman diliminde İstanbul'da da yıkıcı bir depremin olabileceği uyarısını uzun zamandır yapıyor.

DAUM Müdürü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hasan Sözbilir, 3 depremin Asos yakınlarında, Edremit fayı ile Tuzla fayının kesiştiği yerde yaşandığını söyledi. Prof. Dr. Hasan Sözbilir, bölgede maksimum 7.2 büyüklüğünde bir deprem yaşanabileceğini belirterek, Edremit fayının 1944 yılında can ve mal kayıplarına yol açan 6.8 büyüklüğündeki depreme neden olduğunu hatırlattı. Sözbilir, Edremit fayı üzerindeki stres birikiminin 76 yıldır devam ettiğine dikkati çekti. Balıkesir fayının Gökçeyazı segmentinin 2000 yıldır yıkıcı deprem üretmediğini anlatan Prof. Dr. Sözbilir, 2012-2014 yılları arasında Türkiye Paleosismoloji Projesi kapsamında yaptıkları hendek tabanlı paleosismolojik çalışmanın sonuçları hakkında bilgi verdi. Sözbilir'in açıklamalarını çok önemli bir uyarı olarak değerlendiriyoruz, buyurun:

"Bölgede son yaşanan 2 ya da 3 büyüklüğündeki depremler küçük ölçeklidir. 1953'te ve 1944'te 6.8 ve 7.2 büyüklüğündeki depremler olmuş. Yenice, Gönen ve Edremit fayının ürettiği depremlerde can ve mal kaybı yaşanmış. Dolayısıyla Balıkesir ili ölçeğinde 7.2 büyüklüğüne varan deprem üretme potansiyeline sahip faylar var. Bölgede birbirinden bağımsız 24 tane fay parçası bulunuyor. Bu faylarda 2012 yılında hendek çalışmaları yapıldı ve tarihsel dönemde hangi depremlerden sorumlu oldukları ortaya çıktı. Özellikle Gökçeada Ovacık gibi segmentlerde yakın gelecekte deprem üretme potansiyeli bulunduğu ortaya çıktı. Gökçeyazı'da yaklaşık 2 bin yıldır kırılma olmadı fakat fayın deprem tekrarlama aralığı bin yıl. Dolayısıyla bu tür faylara sismik boşluk diyoruz. 2012'de başlatılan çalışma kapsamında 2023'e kadar 485 adet fayın kesilerek geçmişinin ve deprem tekrarlama periyodunun ortaya çıkarılması hedefleniyor. Balıkesir'in il afet risk azaltma planı ve kentsel dönüşüm çalışmalarında Gökçeyazı segmentine göre deprem senaryosu hazırlanması ve fay üzerinde kalan bina yapı stoğunun çıkartılması, iyileştirme çalışmalarının yapılması gerekiyor. Art arda yaşanan küçük ölçekli sarsıntıların öncü bir depremin habercisi olabileceği gibi eski bir depremin artçısı da olabileceğini unutmamalıyız. Bazı fayların kırılma zamanı geçmiş, bazılarının da yakınlaşmış. Fay yasasıyla ilgili çalışmaların bir an önce tamamlanması gerekir. Bu da fayların üzerinde hendek açılması esasına bağlı olarak değişecek. Hendek çalışması tamamlanmadığı sürece bu yasa uygulamaya geçemez" dedi. Balıkesir'de 24 fay segmentinin kendi başına deprem üretme potansiyeline sahip olduğunu vurgulayan Dr. Sözbilir, maksimum 6 ile 7.2 arasında büyüklüğe sahip depremin yaşanabileceğini söyleyerek, "Son olarak 1953'de Yenice-Gönen fayı 7.2 büyüklüğünde deprem üretti. Edremit Balıkesir ve Simav fayları da bu büyüklükte deprem üretebilir. Fay yasası depremden kaynaklanacak zararların azaltılması için çıkarılacak. Deprem olduğunda fay üzerindeki binaların zarar görme olasılığı yüksek. Biz bu yapıları önceden belirleyip, tehlikeli fay bölgesinden uzaklaştırırsak ya da güvenli hale getirirsek depremden göreceğimiz zarar azaltılmış olur. Bundan sonra fay yasası kapsamında şehrin nasıl büyüyeceği de belirlenecek. Biz ekip olarak teknik kıstasları çıkaracağız. Fayların geçmişini bilmediğiniz sürece deprem master planını sağlıklı bir şekilde yerine getirmemiz olanaksız. Balıkesir çevresinde Gökçeada Ovacık segmentini incelediğimizde 125 metrelik bir zon boyunca bir yapılaşma kısıtlaması geliyor. Yapılaşma yasağı nedeniyle bazı binalara izin verilecek bazılarına verilmeyecek. Hastane, okul gibi binaların fayın üzerinde olması engellenecek. Çünkü deprem olursa yoğun nüfus zarar görebilir. Çalışmalar İçişleri Bakanlığı, AFAD ve üniversiteler bünyesinde yürütülüyor. Yaklaşık 2-3 ay içinde yasanın teknik kısmını bitireceğiz. Daha sonra meclis aşaması başlayacak. 2021'in başında büyük olasılıkla fay yasası yürürlüğe girmiş olur."

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.